Nostalgjia për 2016-ën është nostalgji për internetin pa “zhurmë”

Në fillim të vitit 2026, rrjetet sociale janë përfshirë nga një valë nostalgjie që, në pamje të parë, duket se rikthen vëmendjen te viti 2016. Por mesazhi që qarkullon sot online është më i thellë dhe më kritik: nuk na mungon 2016-a si kohë, por interneti i asaj periudhe, një hapësirë që perceptohet si më e pastër, më spontane dhe më pak e mbingarkuar.

Trendi është bërë i dukshëm sidomos në platforma si TikTok dhe Instagram, ku përdoruesit ndajnë video, imazhe dhe meme me estetikë “retro”. Filtra të vjetër, muzikë e asaj kohe dhe referenca kulturore rikthehen jo thjesht për efekt vizual, por si reagim ndaj një realiteti digjital që shumë e përshkruajnë si i lodhshëm dhe i parashikueshëm. Internetit të sotëm i faturohet një “tepricë” e vazhdueshme: përmbajtje e prodhuar masivisht, video të optimizuara për klikime, rekomandime algoritmike dhe gjithnjë e më shumë materiale të gjeneruara nga inteligjenca artificiale. Përballë kësaj, interneti i viteve të kaluara shihet si më njerëzor, më i rastësishëm dhe më pak i kontrolluar. Nuk ishte domosdoshmërisht më i mirë, por ishte më i sinqertë.

Përdoruesit kujtojnë një kohë kur trendet lindnin organikisht, jo nga analiza të thella të të dhënave. Një shembull i shpeshtë është mania globale për Pokémon Go, e cila u përhap përmes entuziazmit kolektiv dhe jo përmes strategjive të sofistikuara të shpërndarjes. Ishte një internet ku zbulimi ndodhte rastësisht dhe jo sipas një formule. Sipas analistëve të kulturës digjitale, kjo nostalgji është një formë proteste e butë. Ajo shpreh dëshirën për një përvojë online më të thjeshtë, ku krijimtaria nuk mbytet nga algoritmet dhe ku përdoruesi nuk ndihet vazhdimisht i manipuluar për të qëndruar më gjatë në ekran. Është një mall për një internet që ndihej si komunitet, jo si industri.

Në thelb, nostalgjia për 2016-ën është një kritikë ndaj së tashmes. Ajo ngre pyetjen nëse interneti i së ardhmes mund të rikthejë pak nga autenticiteti i humbur, apo nëse “zhurma” digjitale do të vazhdojë të dominojë përvojën tonë online.